Maandagochtend 22 juni 2026 heeft in het Gorcums Museum de officiële overdracht plaatsgevonden van bijzonder Indisch koperwerk uit de nalatenschap van de Joodse familie Menasse. De objecten krijgen een blijvende plek in de museumcollectie en worden daarmee toegankelijk voor het publiek.
Het koperwerk behoorde toe aan Zygmund Mayer “Mundek” Menasse (1883–1943), een ingenieur afkomstig uit het toenmalige Galicië (nu Polen). Hij werkte jarenlang aan spoorwegaanleg op Java en Sumatra. In de vroege jaren dertig keerde hij met zijn echtgenote Emma Menasse-Hammerschlag en hun zoon Daniel “Daan” Josef Menasse terug naar Europa. Het gezin vestigde zich uiteindelijk in Den Haag en verhuisde in 1940 naar Gorinchem.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het gezin in november 1942 gearresteerd. Via kamp Westerbork werden zij in mei 1943 gedeporteerd naar vernietigingskamp Sobibor, waar zij drie dagen later werden vermoord.
Kort voor hun arrestatie vertrouwden zij hun antieke Indische koperwerk toe aan buren aan de Mollenburgseweg (nu Dillenburgsestraat). Deze familie heeft de voorwerpen sindsdien zorgvuldig bewaard. In overleg hebben de nazaten van zowel de familie Menasse als de voormalige buren besloten de objecten te schenken aan het museum.
Volgens het museum vormt het koperwerk een tastbare herinnering aan het leven van de familie Menasse en het Joodse verleden van Gorinchem. Tegelijkertijd leggen de objecten een bijzondere verbinding tussen de koloniale geschiedenis van Nederlands-Indië en de lokale oorlogsgeschiedenis.
De overdracht vond plaats in het auditorium van het museum. Na een inloop spraken onder meer directeur-conservator Lisette Colijn en Georges Feniger, een kleinzoon van een zus van Mundek Menasse, die het familieverhaal toelichtte. Aansluitend volgde het officiële overdrachtsmoment en de ondertekening.
Met de schenking blijft het verhaal van de familie Menasse bewaard en zichtbaar voor toekomstige generaties.
